مددکاری اجتماعی..::..Social Work

جویندگان کار در خیابان


شغلشان به شانس و اقبال بستگی دارد. هوا که خوب باشد، احتمال سرکار رفتنشان بیشتر می شود و هوا که ابری و برفی باشد، در آن صورت بعید است کسی بخواهد آنها را به کار بگیرد.


کارگران در گوشه ای از خیابان افشار شهرستان کرج، نشسته و منتظرند تا کارفرمایی از راه برسد و آنها را به کار بگیرد.

ند کارگر پیر و جوان، روی سنگفرش های پیاده رو نشسته و با کیسه ای در دست که اسباب کار کارگری و غذای آن روزشان را در آن ریخته اند، به دنبال روزی امروزشان می گردند.

با آمدن هر خودرو، هر کدام از کارگران تلاش می کنند به هر طریقی که شده با راننده صحبت و او را مجاب کنند تا آن روز برای کار کارگری ساختمان انتخاب شوند.

رقابت هم جدی و نفسگیر است؛ دستمزد کم خواستن، شیرین زبانی و حتی سخن گفتن از توانایی های بدنی، ازجمله راه های مرسومی است که کارگران برای راضی کردن کارفرما به کار می برند و البته در این بازی هر روزه، شانس و تقدیر هم برای کار پیدا کردن مهم است.

حالا ساعت ۹ صبح شده است و در طول نیم ساعت حضور در کنار کارگران ساختمانی، دو بار کارفرمایان به کارگرهای آماده به کار سر می زنند و طی این مدت، پنج نفر از کارگران موفق می شوند برای یک روز کاری هم که شده پولی دربیاورند، اما همیشه در این رقابت زنده ماندن، عده ای بیکار و مایوس به خانه برمی گردند.

بیشترشان ایرانی اند!

تعداد زیادی از نیروهای فعال در بازار ساختمان از اتباع کشورهای دیگر مثل افغانستان هستند که علاوه بر کارگران قانونی، بسیاری از آنها هم به صورت غیرقانونی در کشور حضور دارند.

به علت این که حضور کارگر خارجی غیرمجاز در میدان های شهر می تواند موجب شود که آنها براحتی شناسایی و به کشورشان بازگردانده شوند، به همین خاطر بیشتر کارگران ساختمانی که در خیابان ها می نشینند و منتظر آمدن کارفرما می شوند، تابعیت ایرانی دارند.

محمد ۳۶ ساله است و دو فرزند دارد. او هر روز صبح به خیابان افشار واقع در مهرشهر کرج می آید و به قول خودش، اگر شانس بیاورد می تواند ده روز در هر ماه کار پیدا کند.

او با اشاره به سختی های کار پیدا کردن در خیابان می گوید: فقط در روزهای گرم به خیابان می آیم و در روزهای برفی و بارانی، بیشتر کارهای ساختمانی می خوابد؛ به همین علت هم اگر در روزهای بارانی به خیابان بیایم، امکان ندارد که کاری پیدا کنم.

به گفته محمد، اینجا روزی ۲۰ تا ۳۰ کارگر جمع می شوند که وقتی ساعت به دو بعدازظهر می رسد، نیمی از آنها کار پیدا کرده اند و نیمی از آنها هم موفق نشده اند دل کارفرماها را به دست بیاورند و دست خالی به خانه برمی گردند.

حسن ۴۳ ساله هم قبلا در یک کارگاه بسته بندی کار کرده است که بعد از ورشکست شدن کارگاه، مجبور شده برای تامین مخارج زندگی به میدان های شهر بیاید و به امید پیدا کردن کار در یک کارگاه ساختمانی، تمام روز را به انتظار بنشیند.

او اشاره می کند: شاید بعد از کلی دوندگی و رقابت بتوانم کاری پیدا کنم اما آن کار هم دائمی نیست و معمولا کارفرمایان برای تعمیرات جزئی و کارهای کوچک به دنبال ما می آیند که بعد از چند روز کار کردن، کار ما هم تمام می شود و دوباره باید به خیابان بیاییم و منتظر کار بعدی باشیم.

حسن، دل خونی از کار پیدا کردن در خیابان دارد و با گلایه می گوید: شاید خیلی ها پیش خودشان فکر کنند که دیگر برای ما عادی شده است و از نگاه های عجیب مردم ناراحت نمی شویم ولی باور کنید اینجا علاوه بر خودمان، آبرویمان را هم به حراج گذاشته ایم و برایمان خیلی سخت است که در مقابل این همه آدم، برای پیدا کردن کار منت بکشیم.

کارگران فصلی این منطقه اگر کار پیدا کنند، می توانند روزانه بین ۲۰ تا ۴۰ هزار تومان درآمد داشته باشند که بالا و پایین شدن این میزان حقوق به دست و دلبازی کارفرما، سختی کار، حرفه ای که در آن تخصص دارند و مدت زمانی که کار طول می کشد، متغیر است.

طرح های بی سرانجام برای ساماندهی کارگران

از سال ۸۶ تا امروز شاهد هستیم در همه شهرهای کشور، طرح ساماندهی کارگران ساختمانی به طور جدی تری مورد بحث و بررسی قرار گرفته است.

اما هیچ کدام از این طرح ها نتوانسته تاکنون تاثیر محسوس و مثبتی در وضع رفاهی کارگران ساختمانی داشته باشد؛ می توانیم بگوییم سالی نیست که درباره طرح ساماندهی کارگران ساختمانی در شهرداری های مناطق مختلف کشور صحبت نشود ولی خروجی هیچ کدام از این طرح ها نتوانسته به اشتغال دائم یا حداقل به اشتغال کم دغدغه تر کارگران ساختمانی منجر شود.

احمد رعیتی، رئیس انجمن معماران تجربی استان تهران که سال هاست در زمینه حمایت از کارگران ساختمانی فعالیت می کند، در گفت وگو با «جام جم» معتقد است: مشکل عمده ای که در طرح های ساماندهی کارگران ساختمانی وجود دارد، این است که بار مالی این گونه طرح ها تامین نمی شود و بیشتر این طرح ها در شهرهای تهران و کرج با شکست مواجه شده است.

وی می افزاید: چند سال پیش، طرحی را برای ساماندهی کارگران ساختمانی به شهرداری ها ارائه کردیم، اما متاسفانه هیچ کسی از ما حمایت مالی نکرد و حتی با آن که موافقت فرمانداری را هم گرفته بودیم، اما در نهایت با وجود مشکلات مالی و حتی مشکلات حقوقی پیش آمده نتوانستیم مکانی مناسب برای اسکان کارگران خریداری کنیم تا کارگران بتوانند در آنجا ثبت نام کنند و بدون نیاز به حضور فیزیکی در خیابان، به مناطق مختلف شهر برای کار کردن فرستاده شوند.

این فعال حقوق کارگران معتقد است این یک مشکل عمومی است که فقط به تهران و شهرهای اطراف آن محدود نمی شود و بیان می کند: در شرایطی که نهادهای رسمی برای ساماندهی کارگران ساختمانی از سازمان های مردم نهاد حامی حقوق کارگران حمایت مالی نمی کنند، در این وضع فقط می توان امیدوار بود یک نهاد مردمی بدون توجه به هزینه های سنگین اجرای این طرح و بدون توقع کمک از نهادهای مختلف، وارد میدان شود و کارگران ساختمانی حاضر در خیابان ها را سر و سامان دهد.

نارضایتی کارگران ادامه دارد

یکی دیگر از مشکلات جالب طرح های ساماندهی کارگران ساختمانی این است که حتی وقتی در سال های گذشته هم این طرح در مقطع کوتاهی در برخی شهرهای ایران اجرا شد، نتوانست رضایت بسیاری از کارگران را کسب کند و بسیاری از کارگران ساختمانی دوباره به میدان ها و خیابان های شهر برگشتند.

یعنی به دلیل ضعف برنامه ریزی مدیران طرح های ساماندهی و نبود تعامل سازنده بین مسئولان و کارفرمایان ساختمان ها، تعداد بسیار کمی از کارگران توانستند از طریق ثبت نام در طرح های ساماندهی و اسکان در مکان های موقت کارگران، کاری پاره وقت پیدا کنند.

بنابراین تا زمانی که بار مالی طرح های ساماندهی کارگران ساختمانی تامین نشود و مدیران شهرداری های سراسر کشور با کارفرمایان و کارگران ارتباطی مفید و دوسویه برقرار نکنند، مشکلات کارگران ساختمانی به قوت خود باقی خواهد ماند.

نویسنده: امین جلالوند

 

Iranian Social Workers

   + ; ۱:۱٢ ‎ب.ظ ; یکشنبه ۱۸ فروردین ۱۳٩٢
comment نظرات ()
Get our toolbar!

.: Powered by Iranian Social Workers :.